Ο Βλαντιμίρ Πούτιν δεν πρόκειται να ταξιδέψει στην Κωνσταντινούπολη για συνομιλίες με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, όπως ανακοίνωσε το Κρεμλίνο, απορρίπτοντας την πρόταση του Ουκρανού προέδρου για κατ’ ιδίαν συνάντηση στην Τουρκία.
Σε δήλωσή του αργά το βράδυ της Τετάρτης, το Κρεμλίνο γνωστοποίησε ότι την ρωσική αντιπροσωπεία θα ηγείται ο Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, σκληροπυρηνικός συνεργάτης του Πούτιν, ο οποίος είχε ηγηθεί και του μοναδικού προηγούμενου γύρου απευθείας διαπραγματεύσεων μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας το 2022.
Λίγο μετά την ανακοίνωση του Κρεμλίνου, Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ούτε ο Ντόναλντ Τραμπ θα παραστεί στις συνομιλίες. Ο Τραμπ είχε προηγουμένως δηλώσει ότι θα ταξίδευε στην Τουρκία μόνο αν βρισκόταν εκεί και ο Πούτιν.
Τον Μεντίνσκι θα πλαισιώνουν στην Κωνσταντινούπολη ο αναπληρωτής υπουργός Άμυνας Αλεξάντερ Φόμιν, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Μιχαήλ Γκαλουζίν και ο επικεφαλής της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών της Ρωσίας, Ίγκορ Κοστιούκοφ.
Η απόφαση του Κρεμλίνου να ορίσει τον Μεντίνσκι επικεφαλής των συνομιλιών υποδηλώνει πρόθεση αναβίωσης της αποτυχημένης διαπραγμάτευσης του 2022 στην Κωνσταντινούπολη, η οποία είχε περιλάβει μαξιμαλιστικά αιτήματα όπως τον περιορισμό των ουκρανικών στρατιωτικών δυνάμεων και την απαγόρευση ανασυγκρότησης της χώρας με δυτική βοήθεια – όροι που το Κίεβο έχει απορρίψει ως απαράδεκτους.
Αξιοσημείωτο είναι ότι το Κρεμλίνο δεν στέλνει τους δύο ανώτατους διπλωμάτες του, τον Γιούρι Ουσάκοφ και τον Σεργκέι Λαβρόφ, οι οποίοι έχουν στο παρελθόν συμμετάσχει σε πολυάριθμες υψηλού επιπέδου συνομιλίες με τις ΗΠΑ στη Σαουδική Αραβία.
Η πίεση προς τον Πούτιν να παραστεί στις συνομιλίες είχε ενταθεί μετά τις εκκλήσεις τόσο του Ζελένσκι όσο και του Τραμπ για προσωπική παρουσία του Ρώσου προέδρου στην Κωνσταντινούπολη.
Ο Ζελένσκι προκάλεσε ανοιχτά τον Πούτιν για προσωπική συνάντηση στην Τουρκία, έπειτα από νυχτερινό διάγγελμα του Ρώσου ηγέτη με το οποίο καλούσε σε απευθείας διαπραγματεύσεις Μόσχας-Κιέβου στην Κωνσταντινούπολη.
Πολλά παραμένουν ασαφή όσον αφορά τις συνομιλίες της Πέμπτης, οι οποίες αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία, εν μέσω κλιμακούμενης ρητορικής και στρατηγικών κινήσεων τόσο από τη Ρωσία όσο και από την Ουκρανία.
Ο Ζελένσκι βρισκόταν καθ’ οδόν προς την Άγκυρα το βράδυ της Τετάρτης, όπου έχει προγραμματιστεί συνάντησή του με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν την Πέμπτη, σύμφωνα με συνεργάτες του.
Ο Ουκρανός πρόεδρος έχει δηλώσει ότι είναι έτοιμος να μεταβεί στην Κωνσταντινούπολη ανά πάσα στιγμή, εφόσον εμφανιστεί ο Πούτιν. «Αν ο Πούτιν δεν έρθει και συνεχίσει να παίζει παιχνίδια, τότε είναι ξεκάθαρο ότι δεν θέλει να τελειώσει ο πόλεμος», δήλωσε την Τρίτη.
Αργά το βράδυ της Τετάρτης, ο Ουκρανός υφυπουργός Εξωτερικών, Αντρίι Σύμπιχα, ανήρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φωτογραφίες από συνάντηση στην Τουρκία με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και τον γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκρέιαμ. Όπως ανέφερε, οι τρεις άνδρες συναντήθηκαν για να «προωθήσουν τις ειρηνευτικές προσπάθειες και να συντονίσουν θέσεις κατά τη διάρκεια αυτής της κρίσιμης εβδομάδας». «Είναι κρίσιμο η Ρωσία να ανταποδώσει τα εποικοδομητικά βήματα της Ουκρανίας. Μέχρι στιγμής, δεν το έχει κάνει. Η Μόσχα πρέπει να καταλάβει ότι η απόρριψη της ειρήνης έχει κόστος», πρόσθεσε.
Ο Τραμπ είχε προηγουμένως παροτρύνει τον Ζελένσκι να αποδεχθεί την πρόταση για συνομιλίες και είχε εκφράσει την ελπίδα να συμμετάσχει και ο Πούτιν.
Την Τετάρτη, ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι υπήρχε «πιθανότητα» να μεταβεί στην Τουρκία εάν βρισκόταν εκεί και ο Ρώσος πρόεδρος. Ωστόσο, σημείωσε ότι βρίσκεται προγραμματισμένα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στο τελευταίο σκέλος της περιοδείας του στον Περσικό Κόλπο. Ερωτηθείς αν θα επισκεφθεί την Τουρκία, απάντησε: «Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα το κάνω για να σωθούν ζωές».
Ο Πούτιν και ο Ζελένσκι έχουν συναντηθεί μόνο μία φορά, το 2019, και η Μόσχα παρουσιάζει σταθερά τον Ουκρανό πρόεδρο ως μη νόμιμο.
Στην Κωνσταντινούπολη, η Ουκρανία αναμένεται να ζητήσει πλήρη κατάπαυση του πυρός διάρκειας 30 ημερών ως βάση για περαιτέρω συνομιλίες.
Η Μόσχα, ωστόσο, απορρίπτει σταθερά τέτοιες προτάσεις για παρατεταμένες εκεχειρίες, υποστηρίζοντας ότι θα επέτρεπαν στην Ουκρανία να επανεξοπλιστεί και να ανασυνταχθεί σε μια περίοδο όπου οι ρωσικές δυνάμεις προελαύνουν στο πεδίο της μάχης.
Ρώσοι αξιωματούχοι έχουν δώσει να εννοηθεί ότι θα πιέσουν για μαξιμαλιστικά αιτήματα αντίστοιχα εκείνων που είχαν τεθεί κατά την αποτυχημένη διαπραγμάτευση της άνοιξης του 2022 στην Τουρκία.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν προειδοποιήσει ότι θα εντείνουν την πίεση προς τη Ρωσία εάν αποτύχουν οι συνομιλίες στην Τουρκία. Παραμένει ωστόσο ασαφές αν μπορούν να εξασφαλίσουν τη σύμπλευση του Τραμπ στις προσπάθειές τους για σκλήρυνση της στάσης έναντι της Μόσχας.
Ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς δήλωσε την Τετάρτη ότι δεν πρέπει να υπάρξει διευθέτηση του πολέμου στην Ουκρανία με τη μορφή «ειρήνης επιβεβλημένης από τη Μόσχα».
Μιλώντας στο κοινοβούλιο, ο Μερτς προειδοποίησε για τον κίνδυνο δημιουργίας «τετελεσμένων στρατιωτικών γεγονότων κατά της θέλησης της Ουκρανίας», τονίζοντας ότι είναι «ύψιστης σημασίας η πολιτική Δύση να μη διαιρεθεί».
