Η ιρανική αποστολή στα Ηνωμένα Έθνη κατηγόρησε την Τρίτη (13/1) την αμερικανική κυβέρνηση ότι αναζητεί «πρόσχημα» για να επέμβει στρατιωτικά στο Ιράν, που συνταράσσεται από μαζικές κινητοποιήσεις, μετά την απειλή του Ντόναλντ Τραμπ πως οι ΗΠΑ θα δράσουν κατά τρόπο «πολύ δυνατό» εναντίον της Τεχεράνης αν εκτελεστούν διαδηλωτές.
Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε να «λάβει πολύ αυστηρά μέτρα» εάν οι ιρανικές αρχές αρχίσουν να εκτελούν αντικυβερνητικούς διαδηλωτές αυτή την εβδομάδα, καθώς ο αναφερόμενος αριθμός των νεκρών από την έναρξη των διαδηλώσεων ξεπέρασε τους 2.500.
Έντονοι είναι οι φόβοι ότι ένας από τους χιλιάδες διαδηλωτές που συνελήφθησαν την περασμένη εβδομάδα, ο Έρφαν Σολτάνι, αντιμετωπίζει επικείμενη εκτέλεση, αφού δικάστηκε, καταδικάστηκε και καταδικάστηκε από τη σύλληψή του την Πέμπτη της περασμένης εβδομάδας.
Ο 26χρονος συνελήφθη στο Καράτζ, μια πόλη στα βορειοδυτικά προάστια της Τεχεράνης, στο αποκορύφωμα των διαμαρτυριών πριν από τη διακοπή του διαδικτύου.
Η Διεθνής Αμνηστία έχει επισημάνει την υπόθεσή του, προειδοποιώντας για ανησυχίες ότι οι ιρανικές αρχές ενδέχεται «να καταφύγουν για άλλη μια φορά σε γρήγορες δίκες και αυθαίρετες εκτελέσεις για να συντρίψουν και να αποτρέψουν τη διαφωνία».
Πέρυσι, το Ιράν απαγχόνισε τουλάχιστον 1.500 άτομα, δήλωσε η ομάδα ανθρωπίνων δικαιωμάτων του Ιράν με έδρα τη Νορβηγία.
Ιράν: Ο Τραμπ ενθαρρύνει την πολιτική αποσταθεροποίηση και υποκινεί τη βία
Ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ισλαμικής Δημοκρατίας στα Ηνωμένα Έθνη στη Νέα Υόρκη Αμίρ Σαΐντ Ιραβανί στο Συμβούλιο Ασφαλείας και στον ΓΓ του ΟΗΕ, έγραψε στο Χ, σε μήνυμα που συνοδεύει επιστολή διαμαρτυρίας.
«Οι φαντασιώσεις και η πολιτική των ΗΠΑ έναντι του Ιράν είναι ριζωμένες στην (σ.σ. επιδίωξη της) αλλαγής καθεστώτος, με τις κυρώσεις, τις απειλές, τις ενορχηστρωμένες ταραχές και το χάος να χρησιμοποιούνται ως modus operandi για να δημιουργηθεί πρόσχημα για στρατιωτική επέμβαση».
Στην επιστολή, η ιρανική διπλωματία κατηγόρησε επίσης τον Ντόναλντ Τραμπ ότι ενθαρρύνει την πολιτική αποσταθεροποίηση, υποκινεί τη βία, απειλεί την εθνική κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και την εθνική ασφάλεια της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
«Οι ΗΠΑ και το ισραηλινό καθεστώς φέρουν άμεση και αναντίρρητη νομική ευθύνη για τη συνεπαγόμενη απώλεια ζωών αθώων πολιτών, ιδιαίτερα νέων», τόνισε ο κ. Ιραβανί στην επιστολή, που κοινοποίησε στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες.
Η επιστολή συντάχθηκε σε αντίδραση για ανάρτηση του Ντόναλντ Τραμπ στον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσής του νωρίτερα χθες.
Ξεπερνούν τις 2.500 οι νεκροί
Ο αριθμός των νεκρών αυξήθηκε σε τουλάχιστον 2.571 νωρίς την Τετάρτη, όπως ανέφερε το αμερικανικό πρακτορείο ειδήσεων Human Rights Activists (HRANA).
Αυτός ο αριθμός, που περιλαμβάνει 12 παιδιά, επισκιάζει τον αριθμό των νεκρών από οποιονδήποτε άλλο γύρο διαμαρτυριών ή αναταραχών στο Ιράν εδώ και δεκαετίες και θυμίζει το χάος που περιβάλλει την Ισλαμική Επανάσταση της χώρας το 1979. Περισσότεροι από 18.100 άνθρωποι έχουν συλληφθεί, ανέφερε η ομάδα.
Η ιρανική κρατική τηλεόραση έκανε την πρώτη επίσημη επιβεβαίωση των θανάτων, επικαλούμενη έναν αξιωματούχο που είπε ότι η χώρα είχε «πολλούς μάρτυρες».
Το βράδυ της Τρίτης, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ προειδοποίησε τους Αμερικανούς πολίτες να εγκαταλείψουν αμέσως το Ιράν και διάφορες δυτικές χώρες εξέδωσαν παρόμοιες ταξιδιωτικές προειδοποιήσεις.
Τραμπ: Θα λάβουμε πολύ ισχυρά μέτρα
Στη συνέντευξή του στο CBS, ο Τραμπ ρωτήθηκε για τις απαγχονισμούς που φέρεται να έχουν προγραμματιστεί να ξεκινήσουν στο Ιράν την Τετάρτη.
«Θα λάβουμε πολύ ισχυρά μέτρα. Αν κάνουν κάτι τέτοιο, θα λάβουμε πολύ ισχυρά μέτρα», απάντησε ο Τραμπ.
Όταν ρωτήθηκε περαιτέρω για το τι σημαίνει «ισχυρή δράση», ο πρόεδρος αναφέρθηκε στις πρόσφατες αμερικανικές επιδρομές στη Βενεζουέλα και στη δολοφονία του τότε ηγέτη του Ισλαμικού Κράτους, Αμπού Μπακρ αλ-Μπαγκντάντι , το 2019, προτού εκδώσει προειδοποίηση προς το καθεστώς.
«Δεν θέλουμε να δούμε να συμβαίνει αυτό που συμβαίνει στο Ιράν… Όταν αρχίσουν να σκοτώνουν χιλιάδες ανθρώπους. Και τώρα μου λες για απαγχονισμό. Θα δούμε πώς θα τους εξελιχθεί αυτό. Δεν πρόκειται να έχει καλό αποτέλεσμα», είπε.
Νωρίτερα, ο Τραμπ είχε δημοσιεύσει ένα μήνυμα υποστήριξης προς τους διαδηλωτές στο Truth Social.
«Ιρανοί Πατριώτες, ΣΥΝΕΧΙΣΤΕ ΝΑ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΕΥΕΣΤΕ – ΑΝΑΛΑΒΕΤΕ ΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΣΑΣ!!!» έγραψε. «Κρατήστε τα ονόματα των δολοφόνων και των κακοποιητών. Θα πληρώσουν ένα μεγάλο τίμημα. Έχω ακυρώσει όλες τις συναντήσεις με Ιρανούς αξιωματούχους μέχρι να ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ η άσκοπη δολοφονία διαδηλωτών. Η ΒΟΗΘΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΚΑΘΟΔΗΓΟΥΜΕΝΗ».
Μυστική συνάντηση Γουίτκοφ με Παχλαβί
Ο απεσταλμένος του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ, είχε μυστική συνάντηση το Σαββατοκύριακο με τον εξόριστο πρώην διάδοχο του ιρανικού θρόνου, Ρεζά Παχλαβί, όπως μετέδωσε το πρακτορείο Axios επικαλούμενο ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο.
Πρόκειται για την πρώτη συνάντηση υψηλού επιπέδου ανάμεσα στην ιρανική αντιπολίτευση και την κυβέρνηση Τραμπ από την έναρξη των διαδηλώσεων. Υπενθυμίζεται ότι ήδη από την αρχή των κινητοποιήσεων, ο Παχλαβί επιχειρεί να παρουσιαστεί ως πιθανός «μεταβατικός» ηγέτης σε περίπτωση κατάρρευσης του καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Ο Ρεζά Παχλαβί, γιος του Σάχη που ανατράπηκε κατά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979, ηγείται μιας αντιπολιτευτικής τάσης από την εξορία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τις τελευταίες δύο εβδομάδες εμφανίζεται συχνά σε αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα, καλώντας την κυβέρνηση Τραμπ να στηρίξει ενεργά τις διαδηλώσεις.
Αρχικά, η αμερικανική κυβέρνηση δεν θεωρούσε τον Παχλαβί σημαντικό πολιτικό παράγοντα. Ο ίδιος ο Τραμπ, σε συνέντευξή του την περασμένη εβδομάδα, απέφυγε να τον υποστηρίξει ανοιχτά.
Ωστόσο, ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος παραδέχθηκε ότι ο Λευκός Οίκος αιφνιδιάστηκε από το γεγονός ότι σε πολλές διαδηλώσεις οι πολίτες φωνάζουν το όνομά του. «Παρατηρείται άνοδος του Παχλαβί. Το όνομά του ακούγεται σε διαδηλώσεις σε πολλές πόλεις και αυτό φαίνεται να συμβαίνει αυθόρμητα», σημείωσε.
Σύμφωνα με αναλυτές, ο Παχλαβί λειτουργεί ως ενοποιητικό σύμβολο για ένα τμήμα των διαδηλωτών, εκφράζοντας εθνικιστικά και αντικαθεστωτικά αισθήματα σε αντίθεση με τον ισλαμιστικό χαρακτήρα του σημερινού καθεστώτος.
Όπως επισημαίνεται, πολλοί από τους διαδηλωτές έχουν γεννηθεί μετά το 1979 και νιώθουν νοσταλγία για μια εποχή που δεν έζησαν, όταν το Ιράν είχε οικονομική ανάπτυξη, μεγαλύτερες κοινωνικές ελευθερίες και θετική διεθνή εικόνα.
Άλλοι αναλυτές τονίζουν πάντως ότι, παρότι το όνομα του Παχλαβί ακούγεται συχνά στις κινητοποιήσεις, παραμένει ασαφές αν αυτό μεταφράζεται σε ευρεία κοινωνική στήριξη. Ακόμη κι έτσι, εκτιμούν ότι πολλοί Ιρανοί ενδέχεται να τον αποδέχονταν ως προσωρινή λύση, θεωρώντας τον προτιμότερο από τη σημερινή κατάσταση.
Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις των τελευταίων ετών, περίπου το ένα τρίτο των Ιρανών δηλώνει ότι υποστηρίζει τον Ρεζά Παχλαβί, ενώ ένα αντίστοιχο ποσοστό τον απορρίπτει έντονα. Παρά τις διχαστικές απόψεις, παραμένει το πιο αναγνωρίσιμο πρόσωπο της ιρανικής αντιπολίτευσης.
