Την ανάγκη οι ευρωατλαντικές σχέσεις να διατηρηθούν σε «λειτουργικό» επίπεδο υπογράμμισε ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σε δηλώσεις του λίγο μετά την ολοκλήρωση του έκτακτου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες.
« Δεν είναι μυστικό ότι οι ευρωατλαντικές σχέσεις τον τελευταίο χρόνο έχουν περάσει από περιόδους αναταράξεων. Παρά τα αυτά, όλοι αναγνωρίζουμε ότι πρέπει καλή τη πίστει να επιδιώκουμε αυτές οι σχέσεις να διατηρηθούν σε λειτουργικό επίπεδο, χωρίς να υπάρχουν συμπεριφορές, οι οποίες θα μπορούν να οδηγήσουν σε εξελίξεις, οι οποίες δεν θα μπορούν να διορθωθούν στη συνέχεια», δήλωσε ο Έλληνας πρωθυπουργός.
Ο ίδιος εξέφρασε την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι «τα πράγματα είναι ελαφρώς καλύτερα», σε σχέση με τον χρόνο στον οποίο συγκαλέστηκε αυτή η Σύνοδος Κορυφής, καθώς ο Αμερικανός Πρόεδρος αποσαφήνισε ότι δεν προτίθεται να επιβάλλει πρόσθετους δασμούς στις χώρες που υποστήριξαν ανοιχτά την Γροιλανδία και δεν σκοπεύει να χρησιμοποιήσει στρατιωτική δύναμη για να καταλάβει έδαφος το οποίο ανήκει στο βασίλειο της Δανίας.
Συνεχίζοντας, ο πρωθυπουργός τόνισε ότι «οι καλοί λογαριασμοί κάνουν τους καλούς φίλους» και πρέπει να υπάρχει ένα πλαίσιο συνεννόησης όπου όλοι να γνωρίζουν ποιες μπορεί να είναι οι επιπτώσεις σε περίπτωση που ξεπεραστούν τα όρια. Σημείωσε, επίσης, ότι η Ελλάδα είναι χώρα μέλος της ΕΕ, αλλά και με στρατηγική σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, «οπότε έχουμε κάθε λόγο πάντα να επιδιώκουμε οι όποιες αναταράξεις να είναι πρόσκαιρες και να προσπαθούμε να βρίσκουμε λύσεις που θα είναι προς το αμοιβαίο συμφέρον όλων».
Επιπλέον, η Ελλάδα είναι μια χώρα η οποία είναι αυτή τη στιγμή μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, και δεσμεύεται στο πλαίσιο της πολυμέρειας και του διεθνούς δικαίου που έχει καθορίσει τις διεθνείς σχέσεις εδώ και 70 και χρόνια – ένα πλαίσιο το οποίο όπως είπε ο πρωθυπουργός είναι προς όφελος και των ΗΠΑ.
«Δε θα κουραστώ να προσπαθώ να πείθω τους Αμερικανούς συνομιλητές μου ότι η οποιαδήποτε ένταση στις ευρωατλαντικές σχέσεις ζημιώνει τόσο την Ευρώπη όσο και τις ΗΠΑ», πρόσθεσε.
Ερωτηθείς για το Συμβούλιο της Ειρήνης, ο Έλληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι «έτσι όπως είναι διατυπωμένο – όχι μόνο η Ελλάδα, αλλά σχεδόν όλες οι Ευρωπαϊκές χώρες-έχουμε δυσκολία να συμμετέχουμε». Σημείωσε, ωστόσο, ότι η Ελλάδα υπήρξε πρωταγωνίστρια στην απόφαση 2803, η οποία νομιμοποίησε το Συμβούλιο Ειρήνης των ΗΠΑ – μόνο όμως ως προσωρινή διοίκηση της Γάζας, προκειμένου να υλοποιηθούν τα επόμενα στάδια του ειρηνευτικού σχεδίου, όπως αυτό έχει συμφωνηθεί.
Ο πρωθυπουργός συνέχισε λέγοντας ότι η Ελλάδα είναι χώρα η οποία έχει άμεσο ενδιαφέρον για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
«Θέλουμε να είμαστε παρόντες. Θέλουμε η Ευρώπη να είναι παρούσα», ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Νομίζω ότι και η κυρία Κάγια Κάλας αλλά και πολλές χώρες βρήκαν αρκετά ενδιαφέρουσα την ιδέα να διερευνήσουμε – αν όχι την ανοιχτή συμμετοχή μας, γιατί αυτό νομικά μπορεί να είναι δύσκολο – αλλά με κάποιο τρόπο ανάληψη ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών έτσι ώστε αυτό το Συμβούλιο Ειρήνης να επανέλθει στον αρχικό του προορισμό».
Όπως εξήγησε ο πρωθυπουργός, ο αρχικός προορισμός του Συμβουλίου Ειρήνης ήταν εξ αρχής η ειρήνευση στην Γάζα και η μεταβατική διοίκηση έτσι ώστε να ακολουθήσει μια φάση ανοικοδόμησης, αλλά και ένα πρώτο βήμα για να μπορέσει να επιλυθεί ουσιαστικά το Παλαιστινιακό πρόβλημα.
Σε ό,τι αφορά την προστασία της Αρκτικής, ο Κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι, αν και μακριά από την Ελλάδα, είναι κρίσιμη προτεραιότητα για το ΝΑΤΟ, για την ασφάλεια της Ευρώπης και την ασφάλεια των ΗΠΑ. Σε αυτό το πλαίσιο, υποστήριξε ότι πρέπει να βρεθεί τρόπος συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, εντός του ΝΑΤΟ, έτσι ώστε να αποτραπεί τυχόν επιρροή της Κίνας ή της Ρωσίας στην περιοχή.
Ειδικότερα για τη Γροιλανδία, ο Έλληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι «οι κόκκινες γραμμές είναι πάρα πολύ ξεκάθαρες»: δεν τίθεται ζήτημα αμφισβήτησης της εδαφικής ακεραιότητας και της κυριαρχίας της Γροιλανδίας και μόνο η Γροιλανδία και το βασίλειο της Δανίας μπορούν να αποφασίσουν για την τύχη της Γροιλανδίας.
Ο πρωθυπουργός, τόνισε ότι δικαιολογημένα οι ΗΠΑ έχουν ανησυχία για την προστασία της Αρκτικής. «Η Αρκτική είναι ένα μείζον ζήτημα παγκόσμιας ασφάλειας», ανέφερε, σημειώνοντας ότι υπάρχουν τρόποι, και μέσα από το ΝΑΤΟ και μέσα από την υφιστάμενη διμερή συμφωνία ΗΠΑ – Δανίας από το 1951, να αντιμετωπιστεί το ζήτημα αυτό, στο πλαίσιο της προστασίας και της διασφάλισης της ανεξαρτησίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Δανίας και της Γροιλανδίας.
Ερωτηθείς για το αν υπήρξε συνεννόηση για το θέμα της Γροιλανδίας, μεταξύ του Μαρκ Ρούτε και κάποιων ευρωπαίων ηγετών, πριν τη συνάντησή του με τον Αμερικανό Πρόεδρο στο Νταβός, ο Έλληνας πρωθυπουργός απάντησε ότι η εντύπωσή του είναι ότι δεν υπήρξε ένα οργανωμένο πλαίσιο συνεννόησης και σίγουρα όχι σε επίπεδο ευρωπαϊκό, θεσμικό ή NATO.
Σημείωσε ότι αυτές οι συζητήσεις αφορούν τη Δανία και τις ΗΠΑ και ότι η Δανία έχει την πλήρη στήριξη της ΕΕ σε ό,τι η ίδια αποφασίσει ότι είναι προς το δικό της συμφέρον και των συμφέρον της Γροιλανδίας.
Τέλος, ο Έλληνας πρωθυπουργός υπογράμμισε την ανάγκη η Ευρώπη να επενδύσει στη στρατηγική της αυτονομία, λέγοντας ότι ο ίδιος υπήρξε ένας από τους πρώτους που υπεραμύνθηκε αυτής της προσέγγισης.
«Έχουν γίνει σημαντικά βήματα. Από τότε που το θέμα τέθηκε για πρώτη φορά στην διάσκεψη των Βερσαλλιών, η Ελλάδα ήταν πάντα επισπεύδουσα σε αυτήν την λογική», πρόσθεσε. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η στρατηγική αυτονομία περνάει και μέσα από την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας.
«Η γνώμη μας μετράει όσο πιο ισχυροί είμαστε. Νομίζω ότι πρέπει να περάσουμε από την ισχύ των αξιών μας στην αξία της ισχύος μας. Αυτό είναι κάτι το οποίο αφορά και την πατρίδα μας και την Ελλάδα, αλλά αφορά συνολικά και την ΕΕ», πρόσθεσε.
