Ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων (ΣΕΑ), με ανακοίνωσή του, καταδικάζει το περιστατικό ανάμεσα στην κ. Λίνα Μενδώνη και την Προϊσταμένη της ΕΦΑ Αργολίδας, υπογραμμίζοντας ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένο επεισόδιο, αλλά για μια ενδεικτική στάση που επικρατεί στο Υπουργείο Πολιτισμού και επηρεάζει τους εργαζόμενους στις Εφορείες Αρχαιοτήτων.
Το περιστατικό αυτό, το οποίο καταγράφηκε και διέρρευσε στα ΜΜΕ, αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για έναν δημόσιο τομέα που σέβεται και υποστηρίζει τους εργαζόμενους του, όχι μόνο μέσω λόγων αλλά και μέσω πράξεων και σεβασμού στην επαγγελματική τους αξιοπρέπεια.
Η ανακοίνωση
Το πρόσφατο επεισόδιο ανάμεσα στην Υπουργό Πολιτισμού και την Προϊσταμένη της ΕΦΑ Αργολίδας συνιστά όνειδος. Το αυταρχικό και προσβλητικό ύφος της Υπουργού και η απολογητική στάση της προϊσταμένης αποτελούν αντιπροσωπευτικό παράδειγμα εργασιακής βίας και παρενόχλησης στον χώρο εργασίας, που εμπίπτει στις διατάξεις του ισχύοντος νόμου 4808/2021, τον οποίο εισηγήθηκε και ψήφισε η κυβέρνηση της ΝΔ (βλ. σχετικά άρθρα στο τέλος), καθώς και της Σύμβασης 190 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας για την εξάλειψη της βίας και παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, που κυρώθηκε με τον ίδιο νόμο.
Τα λόγια, οι χειρονομίες, το έντονο ύφος, η σιωπή και η ντροπή των παρισταμένων, η προσπάθεια των υπαλλήλων του Γραφείου της Υπουργού να απαγορεύσουν τη βιντεολήψη, προκειμένου να μην δημοσιοποιηθεί το περιστατικό, συνιστούν ένα νοσηρό επεισόδιο ενδεικτικό της ασκούμενης κυβερνητικής πολιτικής και ένδειξη του ήθους που πλέον επικρατεί στον δημόσιο βίο.
Λόγω της ύπαρξης του βίντεο, έγινε ευρέως γνωστός ο άκρατος αυταρχισμός και η εργασιακή κακοποίηση που βιώνουμε στο Υπουργείο Πολιτισμού. Παρόμοια και χειρότερα περιστατικά συμβαίνουν σε υπηρεσιακές συσκέψεις, σε αυτοψίες, σε κάθε σχεδόν συνάντηση με το γραφείο της Υπουργού. Αντί να απολογείται η Υπουργός για την συμπεριφορά της, ήδη επιχειρείται το επεισόδιο να ερμηνευθεί ως «έκρηξη του αφεντικού» που «έχει δίκιο» απέναντι στη σιωπή της «ανίκανης υπαλλήλου». Τα πράγματα όμως δεν είναι έτσι.
Στην αόριστη και συκοφαντική δήλωση της Υπουργού για τα «τα εκατομμύρια που έχετε λάβει» υπονοείται ότι η Κυβέρνηση προσέφερε απεριόριστα χρήματα για την προστασία των αρχαιοτήτων και οι Υπηρεσίες δεν ανταποκρίθηκαν γιατί είναι «κακοί δημόσιοι υπάλληλοι». Τα «εκατομμύρια» που αναφέρει η Υπουργός αφορούν αποκλειστικά σε συγχρηματοδοτούμενα έργα (ΕΣΠΑ, ΤΑΑ), η ένταξη και η υλοποίηση των οποίων γίνεται με την εργασία του ολιγάριθμου προσωπικού των Εφορειών Αρχαιοτήτων και, όπως είναι γνωστό, απαγορεύεται να διατεθούν για οποιονδήποτε άλλο σκοπό εκτός του έργου που έχει εγκριθεί.
Απαιτούνται απαντήσεις. Από την προσβεβλημένη προϊσταμένη εάν ιεράρχησε ως επείγον το έργο αποκατάστασης του συγκεκριμένου κτηρίου, αν ζήτησε και αν έλαβε πιστώσεις, και από την προσβάλλουσα υπουργό συγκεκριμένα ποσά και κωδικοί για την εκτέλεση εργασιών, που να αφορούν την αποκατάσταση του συγκεκριμένου κτιρίου. Οτιδήποτε άλλο συνιστά υπεκφυγή με βαρύτατες ευθύνες και των δύο.
Δυστυχώς και η αδράνεια της υπηρεσιακής ιεραρχίας κατά την εξέλιξη του συμβάντος καταδεικνύει την κατάπτωση της δημόσιας διοίκησης.
Γνωρίζουμε ότι, εν όψει προβλημάτων των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας -που βαρύνονται με εξαρχής λάθος σχεδιασμό από την πολιτική ηγεσία- θα υπάρξει προσπάθεια να μετακυλιστεί η ευθύνη στις Εφορείες Αρχαιοτήτων. Απαντάμε ευθαρσώς: η πολιτική ηγεσία να αναλάβει τις ευθύνες της για έργα που ήταν δεδομένο ότι δεν μπορούν να ολοκληρωθούν ως το 2025, αλλά τα επέβαλλε με ήθος και ύφος παρόμοιο με αυτό που είδαμε στο βίντεο.
Σημειώνουμε ότι ο Σύλλογος τοποθετείται για το συμβάν όχι για να προστατεύσει την προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αργολίδας, η οποία επέλεξε να αποχωρήσει από τον Σύλλογο με βολές εναντίον του, για λόγους που γνωρίζει η ίδια, αλλά για να υπερασπισθεί το κύρος και την αξιοπρέπεια του κλάδου των αρχαιολόγων και λειτουργών της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, που θα κληθούν από αύριο να συνεχίσουν να εφαρμόζουν τον Αρχαιολογικό Νόμο απέναντι σε φορείς και πολίτες, ενώ έχουν προηγουμένως απαξιωθεί με μία δημόσια damnatio.
Νόμος 4808/2021
«Άρθρο 4-Απαγόρευση βίας και παρενόχλησης στην εργασία
1. Απαγορεύεται κάθε μορφής βία και παρενόχληση, που εκδηλώνεται κατά τη διάρκεια της εργασίας είτε συνδέεται με αυτήν είτε προκύπτει από αυτήν (…).
2. Για τους σκοπούς του παρόντος: α) ως «βία και παρενόχληση» νοούνται οι μορφές συμπεριφοράς, πράξεις, πρακτικές ή απειλές αυτών, που αποσκοπούν, οδηγούν ή ενδέχεται να οδηγήσουν σε σωματική, ψυχολογική, σεξουαλική ή οικονομική βλάβη, είτε εκδηλώνονται μεμονωμένα είτε κατ’ επανάληψη,
β) ως «παρενόχληση» νοούνται οι μορφές συμπεριφοράς, που έχουν ως σκοπό ή αποτέλεσμα την παραβίαση της αξιοπρέπειας του προσώπου και τη δημιουργία εκφοβιστικού, εχθρικού, εξευτελιστικού, ταπεινωτικού ή επιθετικού περιβάλλοντος, ανεξαρτήτως εάν συνιστούν μορφή διάκρισης, και περιλαμβάνουν και την παρενόχληση λόγω φύλου ή για άλλους λόγους διάκρισης».
