Η «συμμαχία των προθύμων» θα συζητήσει ξανά σήμερα στο Παρίσι πώς θα στηρίξει την Ουκρανία μετά το τέλος των εχθροπραξιών, παρότι οι συνομιλίες έχουν βαλτώσει εδώ και εβδομάδες. Το βασικό πρόβλημα, ωστόσο, παραμένει άλυτο: η πιθανή ανάπτυξη στρατευμάτων στο ουκρανικό έδαφος.
Το «μενού» στο τραπέζι των περίπου 30 συμμετεχόντων, που θα συνεδριάσουν σήμερα στη γαλλική πρωτεύουσα, παραμένει το ίδιο εδώ και μήνες: οι περίφημες εγγυήσεις ασφαλείας που θα δοθούν στην Ουκρανία μετά το πέρας του πολέμου, ο οποίος διαρκεί πάνω από τριάμισι χρόνια. Παρά τη συνεχή συζήτηση, κανείς δεν έχει ορίσει με σαφήνεια τι θα περιλαμβάνουν, σε ποια στοιχεία θα βασιστούν και –κυρίως– ποιος θα αναλάβει τι.
Στη συνάντηση του Παρισιού θα συμμετάσχουν ο Εμανουέλ Μακρόν και ο Κιρ Στάρμερ ως συμπροεδρεύοντες, καθώς και ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε. Ο Ουκρανός πρόεδρος θα ζητήσει νέα βοήθεια και θα προσπαθήσει να πιέσει τους συμμάχους να αυξήσουν την πίεση στον Βλαντίμιρ Πούτιν, ο οποίος δεν δείχνει καμία διάθεση διαπραγμάτευσης, παρά το «σόου» του Αυγούστου στην Αλάσκα με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Η σύνοδος έχει προγραμματιστεί για τις 10:30 τοπική ώρα (11:30 ώρα Ελλάδας). Εκτός του Μακρόν και του Ζελένσκι, στη γαλλική πρωτεύουσα θα βρίσκονται επίσης ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η επικεφαλής της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο πρόεδρος της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ, η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν και ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ.
Θα ακολουθήσει στις 14:00 (15:00 ώρα Ελλάδας) τηλεφωνική συνομιλία με τον Τραμπ και στη συνέχεια συνέντευξη Τύπου στο γαλλικό προεδρικό μέγαρο στις 15:00 (16:00 ώρα Ελλάδας).
Το πιο περίπλοκο ζήτημα είναι η ανάπτυξη πολυεθνικής δύναμης στην Ουκρανία. Για να είναι αξιόπιστη, θα έπρεπε να αριθμεί τουλάχιστον 30.000 στρατιώτες, λειτουργώντας διαφορετικά από μια κλασική ειρηνευτική αποστολή, αφού δεν θα παρακολουθούσαν το μέτωπο αλλά θα βρίσκονταν στα μετόπισθεν, έτοιμοι να στηρίξουν τον ουκρανικό στρατό σε περίπτωση νέας ρωσικής επίθεσης. Στρατηγικά μπορεί να έχει νόημα, πολιτικά όμως είναι δύσκολο να γίνει αποδεκτό.
Κανένας δυτικός ηγέτης δεν παίρνει ελαφρά την απόφαση να στείλει στρατεύματα στο εξωτερικό εκτός ΝΑΤΟ. Μέχρι στιγμής, οι μόνοι πρόθυμοι φαίνεται να είναι ο Μακρόν και ο Στάρμερ – αν και ο δεύτερος έχει «παγώσει» τον ενθουσιασμό των προηγούμενων μηνών. Αντίθετα, Ιταλία, Γερμανία και κυρίως οι ΗΠΑ είναι κατά. Η Ουάσιγκτον προσφέρει ασαφή στήριξη-«δίχτυ ασφαλείας», όμως χωρίς αυτήν οι υπόλοιποι δηλώνουν πως δεν μπορούν να προχωρήσουν.
Οι δυσκολίες φάνηκαν ξεκάθαρα, όταν ο Γερμανός υπουργός Άμυνας, Μπόρις Πιστόριους, επέκρινε δριμύτατα την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για πρόωρες δηλώσεις. Σε συνέντευξή της στη Financial Times είχε πει ότι καταρτίζονται «πολύ συγκεκριμένα σχέδια» για μελλοντική εμπλοκή, περιλαμβάνοντας και χερσαίες δυνάμεις. Για το Βερολίνο, αυτό ήταν «βήμα παραπάνω». Ο Πιστόριους τόνισε ότι «η Ε.Ε. δεν έχει καμία ευθύνη ή αρμοδιότητα για ανάπτυξη στρατευμάτων» και συμβούλεψε την πρόεδρο της Κομισιόν «να μην επιβεβαιώνει ή σχολιάζει τέτοιες σκέψεις». Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς επανέλαβε ότι «κανείς δεν μιλάει για χερσαία στρατεύματα στο τρέχον στάδιο».
Μια πιο «εύπεπτη» πολιτικά λύση θα μπορούσε να είναι η παροχή αεροπορικής και υλικοτεχνικής στήριξης, καθώς και ανταλλαγή πληροφοριών και εκπαίδευση του ουκρανικού στρατού, όπως υπαινίχθηκε η Ύπατη Εκπρόσωπος της Ε.Ε. Κάγια Κάλας. Η στρατηγική που όλοι αποδέχονται είναι να καταστεί η Ουκρανία ένα «ατσάλινο σκαθάρι» (steel porcupine), με ενισχυμένο στρατό που θα είναι «αχώνευτος» για κάθε επίδοξο επιτιθέμενο.
Εν τω μεταξύ, η Μόσχα χαρακτήρισε σήμερα τις προτάσεις της Ουκρανίας για «εγγυήσεις ασφαλείας» ως «εγγυήσεις κινδύνου για την Ευρώπη». Η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ Μαρία Ζαχάροβα δήλωσε ότι οι όροι που ζητά ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι είναι «απολύτως απαράδεκτοι» και επανέλαβε ότι η Μόσχα δεν θα δεχθεί ανάπτυξη ξένων στρατευμάτων στο ουκρανικό έδαφος.
Οι δηλώσεις της έγιναν στον απόηχο της αναφοράς της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη Financial Times ότι η Ε.Ε. επεξεργάζεται σχέδια για αποστολή πολυεθνικής δύναμης στην Ουκρανία με στήριξη από τις ΗΠΑ.
ΑΘΗΝΑ984/ΑΠΕ-ΜΠΕ
